Gisteren raakte ik bij Trifora in gesprek met een vrouw die inmiddels een jaar deelneemt aan onze gecombineerde leefstijlinterventie. Ze vertelde dat ze elf kilo was afgevallen, maar toch het gevoel had dat ze een beetje vastliep.
Elf kilo. Ik vond dat nogal wat. Zeker toen ze vertelde dat haar gewicht vóór dit traject eigenlijk alleen maar omhoogging. Toch begreep ik haar gevoel ook. Als je een jaar lang aan je gewoontes werkt, wil je graag blijven zien dat er iets gebeurt. En als de weegschaal een tijdje nauwelijks beweegt, kan het voelen alsof al die moeite ineens minder oplevert.
We praatten over haar voeding, over eiwitten en over hoe vaak ze kwam trainen. Maar vooral over de vraag waarmee veel mensen tijdens een leefstijltraject te maken krijgen: hoe zie je dat je vooruitgaat als het getal op de weegschaal even niet verandert? Dat gesprek laat eigenlijk heel goed zien wat een leefstijlcoach doet.
Een leefstijlcoach kijkt verder dan je gewicht
Een leefstijlcoach helpt je om gewoontes te veranderen die invloed hebben op je gezondheid. Voeding en beweging horen daarbij, maar ook slaap, stress, herstel en de manier waarop je keuzes maakt in een gewone werkweek. Want weten wat gezond is, is iets anders dan het op een drukke dinsdag ook daadwerkelijk doen.
Bij de vrouw die ik sprak, bleef de weegschaal de laatste tijd wat achter bij haar verwachtingen. Haar spiermassa was niet gemeten, dus ik kan niet zeggen dat ze spiermassa heeft opgebouwd. Wel weet ik dat haar gewicht in een jaar tijd elf kilo is gedaald, terwijl het daarvoor steeds opliep. Die verandering alleen al verdient aandacht.
Ik vertelde haar ook waarom ik graag naar meer kijk dan kilo’s. Een kilo spier weegt precies evenveel als een kilo vet, maar neemt minder ruimte in. Je gewicht kan daardoor een beperkt beeld geven van veranderingen in je lichaam. De omtrek van je middel, hoe je kleding zit, hoeveel kracht je hebt en hoe gemakkelijk dagelijkse dingen gaan, kunnen aanvullende informatie geven. In mijn blog over spiermassa opbouwen en aankomen in gewicht leg ik uitgebreider uit waarom gewicht alleen niet altijd het verhaal vertelt.
Dat betekent niet dat de weegschaal geen waarde heeft. Het betekent dat je hem beter als één meetpunt kunt gebruiken, in plaats van als dagelijks oordeel over jezelf.
Wat bespreek je met een leefstijlcoach?
Een goede leefstijlcoach begint met luisteren. Wat wil je bereiken? Waar loop je tegenaan? Hoe zien je dagen eruit? Misschien weet je best hoe je een gezonde maaltijd maakt, maar eet je ’s avonds pas laat omdat je werk uitloopt. Misschien wil je vaker bewegen, maar lukt het je niet om daar vaste momenten voor te vinden. Of je sport al, maar bent teleurgesteld omdat je verwachtte dat je sneller zou afvallen.
Vervolgens zoek je samen naar veranderingen die bij jouw leven passen. Dat kunnen kleine dingen zijn: een lunch meenemen, op twee vaste dagen trainen, vaker wandelen of eerder naar bed gaan. De kunst is om zulke keuzes lang genoeg vol te houden om er een gewoonte van te maken. Daar schreef ik eerder over in hoe verander ik mijn gedrag voor een gezondere leefstijl?.
Een leefstijlcoach kijkt ook met je mee wanneer een aanpak niet meer goed werkt. Je hoeft een periode waarin je gewicht gelijk blijft niet direct op te lossen met nóg minder eten of nóg harder trainen. Eerst wil je begrijpen wat er gebeurt. Hoe gaat het met je slaap? Is je dagelijkse beweging veranderd? Heb je nog plezier in je training? En past wat je nu doet nog bij je doel?
Voeding: wat eet je, en waarom?
In ons gesprek kwamen we op eiwitten. Die zijn belangrijk voor het behoud en de opbouw van spieren, zeker als je daarnaast aan krachttraining doet. Maar ik merk dat het woord ‘proteïne’ op een verpakking voor sommige mensen bijna een gezondheidskeurmerk is geworden.
Ik vertelde haar dat ik voorzichtig zou zijn met allerlei commerciële eiwitproducten zonder eerst naar de rest van het etiket te kijken. Sommige bevatten naast eiwitten ook behoorlijk wat suiker of leveren veel energie per portie. Andere passen prima in een voedingspatroon. Het hangt af van het product, hoeveel je ervan neemt en wat je verder eet. Een eiwitreep is niet automatisch een betere keuze dan een bak kwark, een gewone maaltijd of een handje ongezouten noten.
Een leefstijlcoach of diëtist helpt je om daar met wat meer rust naar te kijken. Krijg je verspreid over de dag voldoende eiwitten binnen? Eet je genoeg groente, fruit en vezels? Waar zitten voor jou de momenten waarop je ongemerkt meer eet dan je van plan was? En wat kun je veranderen zonder dat eten een ingewikkelde rekensom wordt? Meer over de basis lees je in het belang van voeding bij sporten en alles wat je moet weten over koolhydraten, eiwitten en vetten.
Koolhydraten geven je lichaam energie, ook om te bewegen en te trainen. Eiwitten leveren bouwstoffen voor onder meer je spieren. Vetten horen eveneens bij een gezond voedingspatroon. Je hoeft dus niet één voedingsstof tot vijand te verklaren om af te vallen. Uiteindelijk gaat het om je totale eetpatroon, de hoeveelheid energie die je binnenkrijgt en een manier van eten die je kunt volhouden.
Daarnaast zijn vitamines, mineralen, vezels en voldoende drinken belangrijk. Ook daarom kijk ik liever naar gewone, gevarieerde voeding dan naar producten die beloven dat één poeder of reep je leefstijl gaat verbeteren. Wie zich afvraagt wat vitamines precies doen, kan verder lezen in het vitaminealfabet.
Waarom beweging bij leefstijlcoaching hoort
De vrouw vertelde dat ze één tot twee keer per week bij Trifora kwam. Dat is een begin, en ik zou nooit tegen iemand zeggen dat één training zinloos is. Maar als je sterker wilt worden of merkbaar vooruit wilt gaan, helpt het om met meer regelmaat te trainen. Twee krachttrainingen per week zijn voor veel mensen een haalbaar doel om naartoe te werken. Op de andere dagen telt bewegen ook mee: wandelen, fietsen of simpelweg minder lang achter elkaar zitten.
Ik vertelde haar dat ik bij afvallen graag aandacht geef aan krachttraining. Als je minder eet om gewicht te verliezen, wil je immers zo veel mogelijk spiermassa behouden. Krachttraining geeft je spieren een reden om sterk te blijven. Wanneer je een oefening herhaaldelijk uitvoert en de belasting geleidelijk aanpast, kan je lichaam sterker worden. Met voldoende voeding en herstel kunnen spieren op termijn ook groeien. Dat proces beschrijf ik uitgebreider in hoe krijg je meer spiermassa?.
Ik wil daar wel iets aan toevoegen. Je hoeft cardio niet te laten vallen omdat je wilt afvallen. Tijdens een langere cardio-inspanning verbruik je doorgaans meer energie dan tijdens een krachttraining van dezelfde duur. Krachttraining helpt juist bij spierbehoud en sterker worden. En wandelen, fietsen of een cardiotraining zijn waardevol voor je conditie en gezondheid. De combinatie is meestal zinvoller dan de vraag welke van de twee ‘wint’. In mijn blogs over vetverbranding zonder spierverlies en wat cardio eigenlijk is lees je daar meer over.
Ook het energieverbruik tijdens herstel na krachttraining is geen wondermiddel waarmee kilo’s vanzelf verdwijnen. Voeding blijft een grote rol spelen bij gewichtsverlies. Je training helpt je ondertussen om sterker, fitter en actiever te worden. Precies daarom horen voeding en beweging in een leefstijltraject bij elkaar.
Sporten op een manier die je volhoudt
Een leefstijlcoach hoeft je niet één verplichte sportvorm voor te schrijven. De vraag is welke vorm van bewegen bij jouw lichaam, voorkeuren en agenda past. Bij Trifora kunnen we daar verschillende kanten mee op.
Sommige mensen trainen graag zelfstandig op de fitnessvloer en vinden het prettig om met een fitcoach een krachttrainingsplan te maken. Anderen hebben meer aan een vast moment en de energie van een groep. Dan kunnen groepslessen of Small Group Training goed passen. Je traint samen, terwijl een trainer meekijkt en helpt om oefeningen goed uit te voeren.
Heb je weinig tijd of wil je graag weten wat je gaat doen zodra je binnenkomt? Dan kan Trifora Smart Training aantrekkelijk zijn. Je doorloopt een training van ongeveer 35 minuten waarin kracht en cardio worden gecombineerd. Voor iemand die het lastig vindt om sporten in een volle week te passen, kan die duidelijkheid helpen. De beste training is uiteindelijk de training waarvoor je ook volgende week weer komt.
We hebben binnen Trifora daarnaast ruimte om bewegen te combineren met begeleiding bij voeding en leefstijl. Dat vind ik de kracht van onze club: iemand hoeft niet zelf uit te zoeken hoe al die onderdelen bij elkaar passen. Meer bewegen is bovendien niet alleen interessant als je wilt afvallen. Het gaat ook over makkelijker traplopen, sterker worden, beter herstellen en energie hebben voor de dingen die je graag doet. Dat is voor mij een groot deel van vitaliteit.
Slaap en herstel horen óók bij je plan
Je kunt een goed voedingsplan hebben en trouw trainen, maar als je voortdurend moe bent, wordt het lastig om je nieuwe gewoontes vol te houden. Een leefstijlcoach vraagt daarom ook naar slaap en herstel. Niet om te eisen dat iedere nacht perfect verloopt, maar omdat vermoeidheid invloed kan hebben op je energie, je eetkeuzes en je zin om te bewegen.
Hetzelfde geldt voor stress. Sommige mensen verliezen in drukke periodes hun sportritme. Anderen blijven juist maar doorgaan terwijl hun lichaam om rust vraagt. Dan helpt het om te kijken wat op dat moment haalbaar is. Misschien is een wandeling vandaag een betere keuze en pak je je krachttraining morgen weer op. In de invloed van slaap op sportprestaties en waarom rust net zo belangrijk is als training lees je waarom herstel geen verloren tijd is.
Van een foodcheck tot een langer leefstijltraject
Niet iedereen heeft dezelfde begeleiding nodig. Wil je vooral eens goed naar je voeding kijken? Dan kun je drie dagen bijhouden wat je eet en drinkt in de voedingsmodule van de Trifora app. Daarna plan je een foodcheck met een van onze fitcoaches. Zo krijg je inzicht in je eigen patroon en kun je bespreken welke aanpassing voor jou zinvol is. Je hoeft daarvoor niet eerst een perfect voedingsdagboek te maken. Juist een paar gewone dagen laten zien hoe het echt gaat.
Heb je behoefte aan structurelere en intensievere begeleiding, dan kan leefstijlcoaching passend zijn. Daarvoor werken we samen met Voedingconditie. Zij begeleiden mensen op het gebied van voeding en leefstijl en maken daarbij vaak gebruik van de gecombineerde leefstijlinterventie, de GLI. Dat is een tweejarig traject gericht op duurzame verandering. De aanmelding en intake voor de GLI lopen via Voedingconditie, na een verwijzing van de huisarts.
Bij Trifora verzorgen we daarnaast het beweeggedeelte dat aansluit op het traject. We kijken welke vorm van bewegen bij iemand past en maken een plan om beweging een vaste plek te geven. Wil je meer weten over die samenwerking, lees dan ook waarom bewegen zo belangrijk is binnen een GLI of wat het verschil is tussen begeleiding door een diëtist en een GLI.
Wat doet een leefstijlcoach nu écht?
Aan het einde van ons gesprek dacht ik nog eens aan die elf kilo. Zij zag vooral dat haar gewicht op dat moment minder snel daalde. Ik zag iemand die een ontwikkeling had doorbroken: vóór haar traject kwam ze steeds aan, en nu stond ze na een jaar elf kilo lager.
Natuurlijk begrijp ik dat ze verder wil. Daar kun je samen opnieuw naar kijken: naar haar voeding, naar vaker krachttraining als dat in haar week past, en naar andere manieren om vooruitgang te volgen. Misschien wordt ze sterker. Misschien verandert haar middelomtrek. Misschien merkt ze dat ze fitter is dan een jaar geleden. Je hoeft niet te raden wat er met haar spiermassa is gebeurd om te erkennen dat ze al veel heeft bereikt.
Dat is wat leefstijlcoaching voor mij waardevol maakt. Iemand helpt je om het geheel te blijven zien, ook wanneer je zelf even vastloopt op één getal. En om vervolgens een volgende stap te kiezen die je niet alleen morgen, maar ook over een jaar nog kunt volhouden.
Succes!